EYDK ve Etkiyap Konsorsiyumu olarak, Birleşik Krallık İkili İş Birliği Programı desteğiyle hayata geçirilen UNESCO Fit for Life spor programı ile uyumlu olarak tasarlanan “Spor ve İstihdam Olanakları ile Engelli Kadınların ve Kız Çocuklarının Güçlenmesi” projesi engelli kadın ve kız çocuklarının sporun gücünden yararlanarak fiziksel ve zihinsel sağlıklarının iyileştirilmesi, istihdam edilebilirliklerinin artırılması için gerekli veriyi toplamayı hedeflemektedir. Proje, toplanan bu veriler ışığında engelli kadın ve kız çocuklarının güçlenmesine yönelik sürdürülebilir ve etkili müdahaleleri şekillendirmesine katkı sağlayacaktır.
PROJENİN FAALİYETLERİ:
1.Proje Açılış Etkinliği-Gaziantep/Türkiye
Projenin Açılış Etkinliğini 9 Aralık 2024 tarihinde Gaziantep’te çoğunluğunu engelli bireylerin oluşturduğu 200’den fazla katılımcıyla gerçekleştirildi.
Etkinlik, Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin, Birleşik Krallık Ankara Büyükelçiliği Müsteşarı Wendy Wyver, EYDK Yönetim Kurulu Başkanı Şafak Müderrisgil’in açılış konuşmaları ile başladı.
Fatma Şahin, açılış konuşmasında şunları söyledi: “Engellinin önündeki engelleri kaldırabilirsek bu bir kalkınma projesi olur.”
WendyWvyer konuşmasında: “Proje, toplumsal eşitlik ve fırsat eşitliği sağlama hedeflerini kapsıyor. Eşit fırsatlar yaratmanın önemini göz önünde bulundurduğumuzda, bu projenin değeri çok açık.” İfadelerini kullandı.
Şafak Müderrisgil, proje hakkında “Engelli kadınlarımızın istihdama ve spora katılımını desteklemek, yalnızca bireyler için değil, toplum ve sürdürülebilir kalkınma için de hayati bir adım. UNESCO Fit for Life Programı çerçevesinde EYDK ve Etkiyap konsorsiyumu koordinasyonu ile gerçekleştirilecek bu proje, topluma yapılan sosyal bir yatırımdır.” dedi.
Açılış konuşmalarının ardından, UNESCO Spor Bölüm Başkanı Philipp Müller Wirth’in katılımıyla, Şafak Müderrisgil’in moderatörlüğünde, Fit for Life Programı ve spor yoluyla yenilikçi çözümler geliştirmedeki rolüne odaklanan özel bir oturum gerçekleştirildi. EYDK Genel Sekreteri Tuğçe Söğüt, projenin hedeflerini ve EYDK ile Etkiyap’ın vizyonunu tanıttı. Milli sporcular Sevilay Öztürk, Sevda Kılınç Çırakoğlu ve Sude Naz Cin, sporun hayatlarını nasıl dönüştürdüğünü paylaşırken, Türkiye’nin tek ampute fizyoterapisti Zeynep Büyükardıç, ilham veren hikayesiyle katılımcıların büyük ilgisini çekti.
2.Odak Gruplar Aracılığı ile Veri Toplama
Katılımcıların ekonomik güçlenme ve spora erişimle ilgili ihtiyaçlarını, yaşadıkları zorlukları ve beklentilerini anlamak amacıyla engelli kadın ve kız çocuklarından, engellilerle çalışan eğitmenlerden oluşan bir hedef kitle ile görüşmeler ve anket çalışmaları gerçekleştirildi. Toplamda 12 gün süren veri toplama aşamasında; engelli kadın ve kız çocukları ile 117 anket, 70’in üzerinde birebir görüşme ve odak grup görüşmeleri gerçekleştirildi.
Bu bilgiler ışığında hazırlanan rapor, daha sonra stratejik müdahalelerin geliştirilmesi için rehber olacak.
Rapordan Öne Çıkanlar:
Katılımcıların %45’i fiziksel gelişimlerine uygun spor faaliyetlerine erişemediğini ifade etmiştir.
Katılımcıların %85’i engelli bireylerin çalışma hayatında daha görünür olmaları için farkındalık çalışmalarının artırılması gerektiğini ifade etmiştir.
Sosyal, kültürel veya sportif etkinliklere katıldığında kendini toplumun bir parçası gibi hissedeceğini belirten katılımcı oranı %77’dir.
3.Engelleri Aşan Çözümler Çalıştayı
Proje kapsamında Gaziantep Büyükşehir Belediyesi ve GBB Engelsiz Yaşam Merkezi iş birliğiyle 11 Şubat 2025 tarihinde “Engelleri Aşan Çözümler Çalıştayı”, Gaziantep’te çoğunluğu akademisyenlerden oluşan 77 katılımcı ile gerçekleştirildi.
Çalıştay’da ana konu çerçevesinde 6 komisyon kuruldu:
- Engelli bireyler ve ailelerinin yaşadığı sorunlar
- Engelli kadınlar için sosyal, kültürel, iş gücü ve spor uygulamaları
- Engelli çocuklar için eğitim, rehabilitasyon ve destek mekanizmaları
- Engelli bireyler için sosyal güvenlik, ayni ve nakdi yardımlar
- Yerel yönetimlerin sunduğu erişilebilirlik ve destek hizmetleri
- Engellilik ile ilgili sağlık raporları ve tıbbi bakım hizmetleri
Komisyonlar tarafından çalıştay çıktılarının paylaşılması ardından Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin’in kapanış konuşmasıyla tamamlanan çalıştayda, engelleri aşmak için somut adımlar atıldı!
📌Çalıştay raporu, engelli bireylerin sosyal hayata ve istihdama katılımını artırmaya yönelik politika yapıcılar, sivil toplum kuruluşları ve yerel yönetimler için rehber niteliği taşıyor. Rapor, Engelli bireylerin karşılaştığı zorlukları görünür kılarken, çözüm önerileriyle kapsayıcı ve sürdürülebilir adımlar atılmasına katkı sağlayacak.
Engelleri Aşan Çözümler Çalıştayı Raporunu bu linke tıklayarak inceleyebilirsiniz.
4.İlham Veren Spor Buluşmaları
Engelli kadınlar ve kız çocukları ile spor buluşmaları gerçekleştirerek spor kültürüyle tanışmaları ve farklı spor branşlarına dair farkındalık kazanmaları hedefiyle proje kapsamında, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Engelsiz Yaşam Merkezi’nde engelli kadın ve kız çocuklarının izleyici olarak katıldığı unutulmaz spor müsabakaları gerçekleştirildi.
18-19 Aralık 2024 tarihlerinde, kadınlara ve kız çocuklarına ilham vermek ve onların spora olan ilgilerini artırmak amacıyla farklı branşlardan takımların değerli katılımıyla spor müsabakaları düzenlendi.
🏀Gazişehir Gaziantep Spor Kulübü Tekerlekli Sandalye Basketbol Takımı
🤾♀️Hammerjack Gaziantep Büyükşehir Belediye Spor Kulübü Kadın Hentbol Takımı
🤾♀️Osmaniye Arena Hentbol Takımı
🏐Merinos Kadın Voleybol Takımı
5. Proje Lansman Etkinliği/Paris
Projenin paydaşları, 17 Şubat 2025 tarihinde UNESCO Genel Merkezinde tüm faaliyetlerin tamamlanması ardından projenin lansman etkinliğini gerçekleştirmek için bir araya geldi.
Etkinlikte; UNESCO Sosyal ve Beşeri Bilimler Genel Müdür Yardımcısı Gabriela Ramos, projenin sporun dönüştürücü gücünü vurgulayarak, “Ortaya koyduğu somut sonuçlarla bu proje, sporun gerçek ve kalıcı bir toplumsal dönüşüme yol açabileceğini kanıtlayarak dünya çapında gelecekteki projeler için bir örnek teşkil edecektir.” dedi.
Birleşik Krallık’ın UNESCO Nezdindeki Daimi Temsilcisi Büyükelçi Anna Nsubuga, projenin Birleşik Krallık için önemini vurgulayarak, “Bu proje, iş birliği ve ortak vizyonla nelerin başarılabileceğinin olağanüstü bir örneğidir. Bu proje, Birleşik Krallık’ın Türkiye’nin iyileşmesi ve kalkınmasını destekleme konusundaki kararlı taahhüdünün pek çok örneğinden biridir.” ifadelerini kullandı.
Türkiye’nin UNESCO Nezdindeki Daimi Temsilcisi Büyükelçi Gülnur Aybet, projenin toplumsal katılım, cinsiyet eşitliği ve ekonomik güçlenme açısından önemli bir adım olduğunu vurgulayarak “Bu tür projelerin uzun vadeli başarısı için sürdürülebilir finansman olanaklarının, ulusal ve yerel yönetim politikalarına engellilik odaklı yaklaşımların entegre edilmesi ve uluslararası iş birliklerinin güçlendirilmesi gerekiyor.” dedi.
Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin, projenin Gaziantep’teki sosyal kalkınmayı destekleyici rolünü vurgulayarak ve sürdürülebilirliğinin nasıl sağlanacağını belirterek, “6 Şubat’ta asrın depremini yaşadık ve asrın dayanışması ile iyileşiyoruz. Depremden en çok etkilenenler kız çocuklarımız ve kadınlarımız oldu. UNESCO aracılığıyla, ‘sosyal etki tahvili’ adını verdiğimiz yeni bir finansal modeli Gaziantep üzerinden dünyaya tanıtıyoruz. Bu model, 110 ülkeye örnek olacak.” dedi.
Projenin gelecek hedeflerini vurgulayan EYDK ve Etkiyap Yönetim Kurulu Başkanı Şafak Müderrisgil, “2025 yılında bu projenin bir sosyal etki tahviline dönüşmesi için fizibilite çalışması ve tahvil yapılandırması hedefimiz bulunmaktadır. Bu girişim, UNESCO, Gaziantep Büyükşehir Belediyesi, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve İngiltere’nin Ankara Büyükelçiliği arasında önemli bir iş birliğini temsil etmektedir.” İfadelerini kullandı.
PROJENİN SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİ:
Bu proje, daha geniş bir girişimin ilk aşamasını temsil etmektedir. İngiliz Büyükelçiliği İkili Program Fonu kapsamında sağlanan bu finansman daha sonrasında; toplumsal fayda için yenilikçi bir finansal mekanizma olan katalitik sermaye olarak hizmet edecektir. Bu mekanizma aracılığıyla, proje kapsamında tamamlanacak veri toplama sürecinin ardından, özel finansman (sosyal etki tahvili) olarak projenin sürdürülebilir olması hedeflenmektedir.
Projenin hedefleri, özellikle eşitsizliklerin azaltılması, toplumsal cinsiyet eşitliği ve dirençli toplulukların inşasını amaçlayan Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları (SKA) ile yakından uyumludur.